تغییرات تنش کولمب حاصل از زمین‌لرزه‌های ریگان و توزیع پس‌لرزه‌ها

نوع مقاله : Articles

نویسندگان

پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله

چکیده

در تاریخ 20 دسامبر 2010 زمین‌لرزه‌ای به بزرگای 5/6 = Mw در جنوب شرقی شهرستان ریگان در شرق استان کرمان به وقوع پیوست. 37 روز پس از این زمین‌لرزه یعنی در تاریخ 27 ژانویه‌ی 2011 زمین‌لرزه‌ی دیگری با بزرگای 2/6 = Mw به فاصله‌ی نزدیکی از رخداد اول، در جنوب غربی آن اتفاق افتاد. بر اساس مطالعات صورت گرفته انتقال تنش ناشی از یک زمین‌لرزه در محیط پیرامون، ممکن است موجب چکانش زمین‌لرزه‌های دیگر در همان نزدیکی شود. لذا به منظور بررسی اثر زمین‌لرزه‌ی اول بر روی زمین‌لرزه‌ی دوم تغییرات تنش حاصل از آن در محل کانونی زمین‌لرزه‌ی دوم محاسبه گردید. این مطالعه افزایش تنشی برابر با 8/2 بار (28/0 مگاپاسکال) در محل کانونی زمین‌لرزه‌ی دوم را نشان می‌دهد. جابه‌جایی راست-گرد بر روی گسل مسبب زمین‌لرزه‌ی اول می‌تواند دلیلی بر لغزش چپ-گرد بر روی گسل مسبب زمین‌لرزه‌ی دوم باشد که با توجه به تکتونیک منطقه و سیستم تنشی حاکم بر آن، قابل‌قبول می‌باشد. همچنین به منظور بررسی اثر تغییرات تنش کولمب بر چکانش پس‌لرزه‌ها، تغییرات تنش کولمب حاصل از هر دو زمین‌لرزه، بر روی گسل‌های جهت‌یافته به‌صورت بهینه محاسبه و ملاحظه گردید که بیش از 75 درصد پس‌لرزه‌های هر دو رخداد در مکان‌هایی اتفاق افتاده‌اند که تغییرات تنش کولمب، دارای مقدار مثبت بوده یا به‌عبارت‌دیگر، مقدار تنش افزایش یافته است. همچنین این دو زمین‌لرزه باعث کاهش تنش در قسمت مرکزی و شمال غرب گسل بم و افزایش تنش در انتهای جنوب شرقی آن شده‌ است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

ABSTRACTThe Coulomb Stress Changes Due to Rigan Earthquakes and their Aftershocks

نویسندگان [English]

  • B. M. Asayesh
  • H. Hamzehloo
International Institute of Earthquake Engineering and Seismology, Tehran, Iran
چکیده [English]

On December 20, 2010, an earthquake with a moment magnitude of 6.5 has been occurred in south-east of Rigan in south of Kerman province. The second strong event was happened 37 days after the first event on January 27, 2011 with a moment magnitude of 6.2 in south-west of the first event. Previous studies indicated that the occurrence of an earthquake can change the distributed stress in surrounding region and caused triggering other events. We have calculated the coulomb stress changes due to the first earthquake in the hypocenter of the second earthquake in order to investigate the effect of first event on the second event. This study showed that the stress has increased about 2.8 bar (0.28 MPa) in the hypocenter of the second earthquake. Right-lateral displacement on the causative fault of the first event based on the tectonic and stress pattern of the region can be a cause of left-lateral displacement on the second event causative fault. Besides, in order to investigate the effect of the stress change on aftershocks distribution, we have calculated the coulomb stress changes due to these events on optimally oriented faults. Our calculations showed that more than 70 percent of these aftershocks distributed in places where the coulomb stress changes have been increased and have a positive amount. Coulomb stress changes due to these earthquakes on the surrounding right-lateral faults have been calculated and showed that the stress has been decreased on the central and north-west parts of bam fault and has been increased in the south-east part of this fault.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Earthquake
  • Coulomb Stress Change
  • Aftershock
  • Receiver Fault