بانک داده‌های منتخب حرکات قوی زمین برای زلزله‌های ایران

نوع مقاله : Articles

نویسندگان

1 پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله

2 پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله

چکیده

جمع­آوری اطلاعات مربوط به داده‌های ثبت‌شده بر اثر زمین­لرزه و تجزیه‌وتحلیل آنها می‌تواند جهت مطالعات تحلیل خطر، ریسک و یا رویکردهای مهندسی زلزله مفید واقع شود. در این مقاله، گزارشی از روند تهیه یک بانک داده‌ی منتخب از رکوردهای حرکات قوی زمین در ایران ارائه شده است. از مجموع بیش از 10000 رکورد سه‌مؤلفه‌ای که تماماً از رکوردهای ثبت­شده توسط شبکه‌ی شتاب‌نگاری کشوری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در بین سال­های 1976 تا 2015 برداشت شده ­است، 2286 رکورد مناسب و دارای کیفیت قابل­قبول انتخاب گردیدند. این رکوردها حاصل از 461 رویداد زلزله می‌باشد که بزرگای گشتاوری آنها در محدوده‌ی 9/3 تا 3/7 قرار دارد و از هر زلزله حداقل دو رکورد در بانک داده‌های معرفی‌شده موجود می‌باشد. برای نخستین بار، فاصله‌ی ایستگاه ثبت­کننده‌ی تصویر افقی سطح گسل در روی سطح زمین برای تعداد زیادی رکورد که بزرگای زلزله‌ی مربوطه عمدتاً بیش از 6 بوده است، در این بانک داده با دقت زیاد گزارش شده است. شایان‌ذکر است که شتاب‌نگاشت‌های ثبت­شده که به‌صورت خام در دسترس بوده‌اند با استفاده از روش پردازش مبتنی بر الگوریتم موجک نوفه­زدایی شده‌اند. پارامترهای مختلفی همچون بیشینه شتاب، شتاب طیفی در دوره تناوب‌های مختلف (تا دوره تناوب 4 ثانیه)، مدت‌زمان مؤثر، مدت‌زمان دوام برای هر سه مؤلفه‌ی رکورد ثبت‌شده محاسبه شده است. همچنین نوع خاک در ایستگاه ثبت­کننده‌ی رکورد و نوع گسلش زلزله نیز گزارش شده است. همچنین یک بازبینی برای مشخصات زلزله شامل موقعیت مرکز زلزله، بزرگا، نوع گسلش و همچنین هندسه‌ی صفحه‌ی گسیختگی گسل (در صورت امکان) صورت پذیرفته است. در نهایت برخی از رکوردهایی که دارای بیشینه شتاب بیش از 3 متر بر مجذور ثانیه و ثبت‌شده در فاصله‌ای کمتر از 30 کیلومتر بوده‌اند، به‌عنوان رکوردهای خاص معرفی شده‌اند.

کلیدواژه‌ها


Kale, Ö., Akkar, S., Ansari, A., and Hamzehloo, H. (2015) A Ground-Motion Predictive Model for Iran and Turkey for Horizontal PGA, PGV, and 5% Damped Response Spectrum: Investigation of Possible Regional Effects. Bulletin of the Seismological Society of America, 105, 963-980.
Saffari, H., Kuwata, Y., Takada, S., and Mahdavian, A. (2012) Updated PGA, PGV, and spectral acceleration attenuation relations for Iran. Earthquake Spectra, 28, 257-276.
Mirzaei, N., Mengtan, G., and Yuntai, C. (1998) Seismic source regionalization for seismic zoning of Iran: major seismotectonic provinces. J. Earthq. Pred. Res., 7, 465-495.
Engdahl, E.R., Jackson, J.A., Myers, S.C., Bergman, E.A., and Priestley, K. (2006) Relocation and assessment of seismicity in the Iran region. Geophys. J. Int., 167, 761-78.
Shahvar, M.P., Zare, M., Castellaro, S. (2013) A Unified Seismic Catalog for the Iranian Plateau (1900–2011). Seismo. Res. Let., 84, 233-249.
Zafarani, H. and Hassani, B. (2013) Site response and source spectra of S-waves in the Zagros region. Iran J. Seismol., 17, 645-666.
Zafarani, H., Hassani, B., and Ansari, A. (2012) Estimation of earthquake parameters in the Alborz seismic zone, Iran using generalized inversion method. Soil Dyn. Earthq. Eng., 42, 197-218.
Zafarani, H., Rahimi, M., Noorzad, A., Hassani, B., Khazaei, B. (2015) Stochastic simulation of strong‐motion records from the 2012 Ahar–Varzaghan Dual Earthquakes, Northwest of Iran. Bulletin of the Seismological Society of America, 105(3), 1419-1434.
Ghasemi, H., Zare, M., Fukushima, Y., and Sinaeian, F. (2009b) Applying empirical methods in site classification, using response spectral ratio (H/V): A case study on Iranian strong motion network (ISMN). Soil Dyn. Earthq. Eng., 29, 121-132.
Boore, D.M. and Bommer, J.J. (2005) Processing of strong-motion accelerograms: needs, options and consequences. Soil Dyn. Earthq. Eng., 25, 93-115.
Boore, D.M., Stephens, C.D., and Joyner, W.B. (2002) Comments on baseline correction of digital strong-motion data: examples from the 1999 Hector Mine, California earthquake. Bulletin of the Seismological Society of America, 92, 1543-1560.
Boore, D.M. (2003) Analog-to-digital conversion as a source of drifts in displacements derived from digital recordings of ground acceleration. Bulletin of the Seismological Society of America, 93, 2017-2024.
Akkar, S., Çağnan, Z., Yenier, E., Erdoğan, Ö., Sandıkkaya, M.A., and Gülkan, P. (2010) The recently compiled Turkish strong motion database: preliminary investigation for seismological parameters. Journal of Seismology, 14, 457-479
Kamai, R., Abrahamson, N., and Graves, R. (2014) Adding fling effects to processed ground-motion time histories. Bulletin of the Seismological Society of America, 104.
Boore, D.M. and Akkar, S. (2003) Effect of causal and acausal filters on elastic and inelastic response spectra. Earthquake Eng. Struct. Dyn., 32, 1729-1748.
Ansari, A., Noorzad, A., Zafarani, H., and Vahidifard, H. (2010) Correction of highly noisy strong motion records using a modified wavelet denoising method. Soil Dyn. Earthq. Eng., 30, 1168-1181.
Boore, D.M. and Thompson, E.M. (2014) Path durations for use in the stochastic-method simulation of ground motions. Bulletin of the Seismological Society of America, 104, 2541-2552.
Bommer, J.J., Stafford, P.J., and Alarcon, J.E. (2009) Empirical equations for the prediction of the significant, bracketed, and uniform duration of earthquake ground motion. Bulletin of the Seismological Society of America, 99(6), 3217-3233.
Hassani, B., Zafarani, H., Farjoodi, J., and Ansari, A. (2011) Estimation of site amplification, attenuation and source spectra of S-waves in the East-Central Iran. Soil Dynamics and Earthquake Engineering, 31(10), 1397-1413.